Теророт на токсичната позитивност

Живееме во ера на таканаречено „насилно сонце“. Од сите страни нè бомбардираат со императиви за среќа, од натписите на шолјите за кафе кои ни наредуваат „Good Vibes Only“, до инфлуенсерите кои ни продаваат насмевки како единствен доказ за успех. Но, зад оваа сјајна фасада се крие една мрачна вистина: присилната позитивност не нè лекува. Таа нè гуши.

Токсичната позитивност не е ништо друго туку психолошки гаслајтинг. Кога светот околу вас се распаѓа, а општеството или вашиот сопствен внатрешен глас ви вели дека мора да останете позитивни, вие всушност вршите насилство врз сопствената психа.

Тоа е исто како да се обидувате да изгаснете пожар со тоа што ќе го прекриете со украсна хартија. Огнот и понатаму гори, само што сега веќе не го гледате додека не стане предоцна.

Зошто „позитивното“ станува „токсично“?

Психолошката стручност нè учи дека емоциите не се избор, туку биолошки податоци. Кога ја потиснуваме тагата или гневот за да изгледаме силни или позитивни се случуваат три деструктивни процеси:

1. Емоционална инфлација

Потиснатата емоција не исчезнува туку таа се акумулира во потсвеста и подоцна експлодира како анксиозност, депресија или психосоматска болест.

2. Изолација во болката

Кога не си дозволуваме да бидеме лошо, се исклучуваме од вистинската човечка поврзаност. Ранливоста е мостот меѓу луѓето а совршенството е ѕид.

3. Ерозија на автентичноста

Почнуваме да живееме како перформанс, а не како човечки суштества. Стануваме странци во сопствената кожа.

Да се негира болката значи да се негира самата суштина на преживувањето. Стравот нè штити, тагата нè учи на вредноста на она што сме го имале, а лутината ни кажува каде се нашите граници.

Диктатурата на среќата vs. Суровата вистина

Честопати паѓаме во стапицата на фразата „Биди позитивен и ќе привлечеш позитивно“, како целиот универзум да е каталог кој ги исполнува нашите желби само ако доволно силно се смееме. Но, суровата реалност е дека некои трагедии се едноставно неправедни, сурови и случајни. Ниту еден мајндсет на овој свет не може да ја спречи загубата или болеста, а тврдењето дека самите сме го
„привлекле“ лошото со нашите мисли е врвен чин на суровост кон оној што страда.

Исто толку опасна е и паролата дека „Неуспехот не е опција“. Оваа модерна мантра нè учи да се плашиме од сопствените падови како да се смртни гревови. Вистината е дека неуспехот е интегрален, крвав и неопходен дел од растот. Болката што доаѓа по поразот не е нешто што треба да се маскира со вештачка мотивација. Не, таа е валидна, таа пече и таа е единствениот вистински учител.

На крајот, нè лажат дека „Среќата е избор“. Ова е можеби најголемата илузија на токсичниот оптимизам. Среќата не е копче што се притиска по желба; таа често е привилегија на поволните околности, хемискиот баланс во мозокот и социјалната поддршка што ја имаме. Да му кажеш на некој што се бори со депресија или животна криза дека само треба да одбере да биде среќен е исто како да му кажеш
на човек со скршена нога дека само треба да одбере да трча маратон.

Радикално прифаќање на храброста да се биде тажен

Наместо да трчаме по лажниот сјај на вечниот оптимизам, време е да ја прегрнеме радикалната искреност. Вистинското ментално здравје не значи да се биде среќен 24/7. Тоа значи да се има капацитет да се почувствува болката, да се седи во неа без срам и да се дозволи таа да помине со свое темпо. Ниту една бура не престанала затоа што некој наредил дека треба да биде сонце. Исто е и со нашата психолошка состојба.

Заклучок: Фрлете ја маската

Светот нема потреба од уште една насмеана маска. На светот му требаат луѓе кои се доволно храбри да кажат: „Денес не сум добро, и тоа е сосема во ред“. Вистинската светлина не доаѓа од игнорирање на мракот, туку од храброста да поминеме низ него со отворени очи.
Престанете да се извинувате за својата човечност. Вашата тага не е дефект, таа е доказ дека сте живи.

Дали чувствувате дека притисокот да се биде „најдобрата верзија од себе“ всушност ни пречи да бидеме тоа што навистина сме?

(Јелена Цветковска, м-р по психолошки науки)